تضمین خرید انرژی برق تولیدی نیروگاههای تجدیدپذیر و پاک
در راستای سیاست‌های وزارت نیرو در خصوص حداکثرسازی مزایای تولید برق از منابع تجدیدپذیر (تحقق عملی صرفه‌جویی سوخت‌های فسیلی و کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای و آالینده‌های زیست‌محیطی)، بهره‌برداری بهینه از منابع محدود قابل‌تخصیص برای تقویت تولید برق تجدیدپذیر، افزایش درجه رقابت‌پذیری در صنعت و حمایت موثر از توسعه درون‌زای زنجیره تولید و عرضه صنعت برق تجدیدپذیر (با اتکای سه توانمندی‌های داخلی)، ضوابط حمایت از تولید برق از نیروگاههای تجدیدپذیر به شرح زیر می‌باشد:
1. سازمان انرژی‌های تجدیدپذیر و بهره‌وری انرژی برق (ساتبا)، موظف است با رعایت شرایط ذیل این بند، اقدام به برگزاری مناقصه برای خرید برق تولیدی از نیروگاههای تجدیدپذیر نماید.
1-1- سقف نرخ در مناقصه تضمین خرید، معادل متوسط جزء تبدیل انرژی نرخ خرید تضمینی برق (به ازای هر کیلووات‌ساعت) از مولدهای مقیاس کوچک (موضوع بند و) ماده (7) دستورالعمل بند (ت) ماده (48) قانون برنامه ششم توسعه)، در یک‌ماهه منتهی به موعد برگزاری مناقصه به علاوه بیست درصد می‌باشد.
تبصره: شرکت توانیر موظف است متوسط بهای تبدیل انرژی موضوع این بند را محاسبه و تا پنجم هر ماه به ساتبا اعالم نماید.
2-1- مناقصه خرید برق، فارغ از ساختگاه و نوع فناوری مورد استفاده در تولید برق تجدیدپذیر و بر اساس مکانیزم مناقصه مورد استفاده در بازار عمده‌فروشی برق صورت خواهد گرفت. بر این اساس، ساتبا موظف است با لحاظ برنامه‌ریزی انجام‌شده برای خرید میزان کیلووات‌ساعت تضمینی برق، برندگان مناقصه را بر اساس حداقل نرخ پیشنهادی برای جزء تبدیل انرژی هر کیلووات‌ساعت برق تولیدی از منابع تجدیدپذیر تعیین نماید. در این حالت، پیشنهادهای ارسالی از سوی سرمایه‌گذاران برای کل میزان کیلووات ساعت برنامه ریزی شده (در طی سالهای مختلف) در هر مناقصه دریافت و بر اساس نرخ و میزان پیشنهادی آنان مرتب و مبنای تعیین برندگان مناقصه خواهد بود.
تبصره: در فراخوان مناقصه می‌بایست تصریح گردد امتیاز گواهی صرفه جویی سوخت، گواهی ظرفیت نیروگاهی و سایر حقوق مرتب به مزایای تولید برق از نیروگاههای تجدیدپذیر (که در چارچوب قوانین و مقررات مربوطه تعریف و احصاء می‌شوند)، متعلق به سرمایه گذار است.
3-1- با تعیین سهم هر تولید کننده در طی سالهای قرارداد، در دوره تضمین خرید، انرژی تولیدی توسط ساتبا خریداری خواهد شد. تمدید دوره قرارداد خرید تضمینی برق پس از اتمام دوره قرارداد مجاز نیست.
تبصره 1: تا قبل از تصویب و اجرای آئین نامه تحویل سوخت صرفه جویی شده به سرمایه گذار، ساتبا مجاز است بر اساس مفاد بند 2 مصوبه شماره ۹۸/۳۳۵۶۰/۲۰/۱۰۰ مورد نظر است.
2-1- اقدام به برگزاری مناقصه خرید تضمینی برق تجدیدپذیر نماید. در همین ارتباط، سقف نرخ مناقصه، موضوع تبصره یک بند ۲ مصوبه شماره ۹۸/۳۳۵۶۰/۲۰/۱۰۰ مورد نظر است.
3-2- در صورتی که سرمایه گذار توربین بادی دست دوم که مشابه داخلی نداشته باشد را در مناقصات ساتبا مورد استفاده قرار دهد، دوره تضمین خرید محدود به سقف عمر مفید باقیمانده تجهیزات اصلی تولید برق (بر اساس گزارش کارشناس رسمی دادگستری منتخب ساتبا) یا ده سال (هرکدام که کمتر باشد) خواهد بود.
4-2- انعقاد قرارداد خرید تضمینی برق از ظرفیت‌های تولید برق تجدیدپذیر با ظرفیت منصوبه تا حداکثر ۱۰ مگاواات، با نرخ معادل ۱/۴۰ نرخ‌های موضوع مصوبه شماره ۹۸/۳۳۵۶۰/۲۰/۱۰۰ مورد نظر است.
5-1- حداکثر پرداخت نقشی صورتجلسه‌ها در هر دوره متناسب با بودجه‌های تخصیصی ساتبا خواهد بود. پرداخت مانده طلب فروشنده برق تجدیدپذیر (با ثبت مطالبات در سامانه مدیریت اطلاعات بدهی‌ها و مطالبات دولت) مشروط به دریافت مابه‌التفاوت قیمت تکلیفی و تمام‌شده از دولت، و یا حصول منابع تخصیصی دیگر خواهد بود.
تبصره1: قراردادهای نیروگاههای انشعابی مشمول این جزء نمی‌شوند.
تبصره2: پله مربوط به موادهای خورشیدی با ظرفیت 100 کیلووات و کمتر بـه 200 کیلووات و کمتر تغییر می‌یابد.
2-2- در صورت انعقاد قرارداد بر اساس مفاد این بند امتیاز گواهی صرفه‌جویی سوخت، گواهی ظرفیت نیروگاهی و سایر حقوق مترتب به مزایای تولید برق از نیروگاههای تجدیدپذیر (که در چارچوب قوانین و مقررات مربوطه تعریف و احصاء می‌شوند)، متعلق به ساتبا بوده و طرح هر گونه ادعایی از سوی سرمایه‌گذاران در رابطه با امتیازات و حقوق مزبور، فاقد موضوعیت خواهد بود.
تبصره1: معاونت برنامه‌ریزی و اقتصادی وزارت نیرو با همکاری ساتبا مقررات مربوط به آزادسازی امتیازات موضوع این بند را در مقابل کاهش تعهدات تضمین خرید تدوین و ابلاغ خواهد کرد.
تبصره2: در صورت انعقاد قرارداد بر اساس مفاد این بند، سرمایه‌گذاران نیروگاهی موظف به جبران افت ظرفیت مطمئن نیروگاهی بر اساس ضوابط تعیین‌شده از سوی این وزارتخانه خواهند بود.
3-2- مبلغ تعرفه برای کلیه نیروگاههای موضوع این مصوبه بجز نیروگاههای بادی، مشمول اعمال ضریب سه پله کاهش نرخ خرید (پس از اعمال کلیه ضرایب) در ابتدای سالهای هشتم، دوازدهم و شانزدهم می‌باشند. این ضریب برابر 60 درصد می‌باشد. در خصوص نیروگاههای بادی مطابق مصوبات قبلی عمل خواهد گردید.
4-2- در صورت درخواست سرمایه‌گذار، تغییر نرخ پایه و شرایط قراردادی برای قراردادهای با ظرفیت حداکثر تا 10 مگاوات که پیش از این ابلاغیه منعقده شده‌اند، به نرخ و شرایط موضوع این مصوبه، بلاهنج است. در این حالت، چنانچه نیروگاه با ظرفیت نامی کامل به بهره‌برداری رسیده باشد، شروع اعمال نرخ پایه جدید و زمان مبنای فرمول تعدیل، از تاریخ مبادله الحاقیه قرارداد خواهد بود. در غیر این صورت، زمان آغاز بهره‌برداری با ظرفیت کامل، مبنای فرمول تعدیل خواهد بود. در خصوص قراردادهای با ظرفیت بیش از 10 مگاوات، تغییر نرخ پایه و شرایط قراردادی قراردادهای منعقده قبل از این مصوبه، به آخرین نرخ کشف‌شده در مناقصه و نیز شرایط مندرج در اسناد مناقصه (موضوع ماده 1) این مصوبه)، بلاهنج است.
5-2- در صورت تغییر نرخ پایه و شرایط قراردادی بر اساس مفاد این بند (موضوع جزء فوق)، عایت حداکثر مدت دوره قابل قبول احداث نیروگاههای تجدید پذیر و یا ک موضوع ماده (6) مصوبه شماره 200/10/2020، مورخ 1388/07/2021 و نیز ضرایب ساعتی فصلی موضوع ماده (3) ابلاغیه شماره 100/18/2022، مورخ 1399/03/2022 و همچنین اعمال بندهای 1-2 الی 5-4 الزامی است.
در راستای تحقق ماموریت‌های محول شده به ساتبا و با هدف ارتقای توانمندی‌های داخلی در شکل‌دهی زنجیره ارزش تولید برق تجدیدپذیر، ساتبا موظف است تا حداکثر ظرف شش ماه از ابلاغ این تصویبنامه، برنامه حمایتی توسعه فناوری‌هایی که هنوز به مرحله تجاری تولید نرسیده‌اند، حمایت از تحقیق و توسعه و همچنین مدل‌های مشارکت عمومی - خصوصی برای کاهش ریسک تبدیل محصولات منتج از تحقیقات به محصولات تجاری را تدوین و جهت تصویب به وزارت نیرو ارائه نماید.
با عنایت به مفاد این مصوبه، ساتبا موظف است تغییرات لازم در نمونه قراردادهای منعقده با سرمایه گذاران را تدوین و جهت تصویب به وزارت نیرو ارائه نماید.
ساتبا موظف است حداکثر سه ماه از تاریخ تصویب این مصوبه، کتابچه جامع مقررات و ضوابط ناظر به خرید برق از سرمایه گذاران بخش خصوصی را تدوین و پس از تایید وزارت نیرو در اختیار متقاضیان سرمایه گذاری قرار دهد.
سایر ضوابط و مقررات وزارت نیرو در رابطه با خرید برق تولیدی از نیروگاههای تجدیدپذیر معتبر و لازم‌الاجراء است.